ToolMania: haat-liefde tussen Tools, Middel en Doel

Wendy kijkt me aan met een blik die zegt: ‘Hoe cool is dit?!” Ik kijk terug met een blik die zich afvraagt of het nog erger kan. Sinds een tijd is Wendy zeer creatief bezig met het onderzoeken van haar eigen ‘anti-fragiliteit’. Over koud douchen en badderen heb je al kunnen lezen in de blog ‘The […]

Wendy kijkt me aan met een blik die zegt: ‘Hoe cool is dit?!”

Ik kijk terug met een blik die zich afvraagt of het nog erger kan.

Sinds een tijd is Wendy zeer creatief bezig met het onderzoeken van haar eigen ‘anti-fragiliteit’. Over koud douchen en badderen heb je al kunnen lezen in de blog ‘The curse of comfort’.

Nu heeft ze iets nieuws bedacht, waar ze mij vol enthousiasme over bijpraat.

‘Ik ga minimaal drie maanden lang twee dagen in de week vasten. De andere vijf dagen eet en drink ik zoals altijd. Op vastendagen eet ik maximaal 500 calorieën. Het 5:2 dieet heet het, schijnt heel populair te zijn in Engeland.’

Als ik hoor dat een vrouw per dag zo’n 2000 calorieën nodig heeft, zie ik een hele dag met alleen wat blaadjes sla en komkommer voor me – 500, da’s echt niet veel.

‘Ik wil gewoon kijken wat er gebeurt in mijn lijf en systeem als ik ook op dit gebied uit mijn comfort modus stap. Als je erbij stilstaat, is het eigenlijk best gek dat we zo’n gelijkmatig eetpatroon hebben tegenwoordig. Van oudsher hadden we niet elke dag evenveel te eten. Het schijnt eigenlijk heel goed bij onze stofwisseling te passen om ook af en toe niet of bijna niet te eten. Ik ben echt zo benieuwd hoe het gaat zijn!’

De dagen daarna krijg ik steeds nieuwe plukjes informatie over ‘Project 5:2’.

Zo leer ik dat er een app is waarmee je heel makkelijk je calorieën kan bijhouden. Handig voor de vastendagen, wordt me verteld.

‘Wat wel een beetje lastig is, is dat ik op de gewone dagen ook invoer wat ik eet. Om beter te weten hoe mijn normale eetpatroon uitwerkt’, vertelt Wendy me op een middag. ‘Wat ik dan merk, is dat ik er stiekem een sport van maak om op de gewone dagen ook onder de 2000 te blijven. Want daar is de app eigenlijk voor ontwikkeld: afvallen met een max aantal calorieën per dag, elke dag hetzelfde.

Maar dat schopt mijn experiment in de war, je moet juist gewoon blijven eten op de andere dagen. Bovendien, afvallen is niet eens mijn doel. Ik wil gewoon weten wat voor effect deze verandering in mijn eetpatroon heeft. Fascinerend hoe ik me dan ineens het doel van de app bijna toe-eigen….’

‘En zo vloeien middel en doel langzaam in elkaar over’, mijmer ik hardop terwijl ik een hap MonChou taart neem.

Wendy kauwt hier -bij gebrek aan eten – eens op: ‘Grappig genoeg zien we dat ook vaak bij onze trajecten: het doel is een bepaald resultaat bereiken, het middel veranderen. En voor dat middel hebben we weer andere hulpmiddelen: modellen en tools. Deze drie strak uit elkaar houden is makkelijker gezegd dan gedaan.’

‘Ja, dat zeg je mooi. Ik denk dat vooral de fit tussen tools, middel en doel van belang is. Jouw doel is jouw antifragiliteit vergroten. Het middel is je 5:2 ritme en de tool is de app. Maar omdat de app óók iets anders doet, ga je voor je het weet de doelen van de tool proberen te bereiken. Waardoor je juist niet je eigen doelen gaat halen.‘

 

 

Al snel passeren diverse voorbeelden de revue, zoals de organisatie die graag een tool wilde om teams in hun ontwikkeling naar meer zelfsturing te helpen. Dat deden ze door samen met leden van de teams een goed beeld te vormen van de gewenste eindsituatie, gestoeld op hun dagelijkse praktijk. Resulterend in een custom-made zelf-scan in plaats van een opgelegde eenheidsworst. Uitstekende fit tussen tool, middel en doel.

Maar ook dat ene team bij wie de fit niet zo goed was: zij wilden de samenwerking verbeteren en gingen aan de slag met een heel uitgebreide persoonlijkheidsanalyse om inzicht in elkaar te krijgen – waarmee teamleden alleen maar meer met zichzelf en hun eigen profiel aan het werk gingen, om ‘het juiste’ profiel eruit te krijgen en juist er alleen maar minder oog was voor elkaar. Hier leidde de tool duidelijk af van het oorspronkelijke doel.

Tools kunnen je ook totaal de verkeerde kant op helpen.

De hulpmiddelen die je gebruikt hebben meer invloed dan je wellicht denkt.  Hoewel we erg houden van pragmatisme, zien we ook dat wanneer tools, middelen en doelen niet goed passen, de tools meer aandacht krijgen dan het doel en daarmee het geheel uit verband trekken.

Nu wil het geval dat wij de afgelopen maanden hard hebben gewerkt aan het besloten deel van onze Kennisbank op de website. Als je je daarvoor aanmeldt, kom je terecht op een heerlijke grasduin-plek. Met veel inspiratie, modellen, theorieën en downloads. Neem er gerust een kijkje en gebruik wat je wilt gebruiken.

Maar…. check je dus wel even goed de fit met jouw doelen?

Pas de tools anders zo aan dat ze wel echt een hulpmiddel worden. Zodat jouw doel centraal blijft staan.

About the author

Maaike Nooitgedagt is een van de partners van Gewoon aan de slag en mede auteur van het boek ‘Veranderen 3.0 - zeven essentiële principes voor organisatieverandering van binnenuit.’

Leave a Reply

Mogen we je wat vragen?

Heb je behoefte aan een plek op deze kennisbank waar je vragen kwijt kan en in gesprek kan met andere leden en met ons (soort 'forum')?

Laden ... Laden ...