Marcel, Merel en Aïsha zijn er wel klaar mee. Het is altijd wachten op Georg. Staat iedereen klaar voor de volgende stap, loopt hij nog drie taken achter op de rest. Dat is al weken zo. Het begon drie maanden terug. Toen is bij het high-end productiebedrijf een verandering doorgevoerd in de manier van werken. […]
Marcel, Merel en Aïsha zijn er wel klaar mee. Het is altijd wachten op Georg. Staat iedereen klaar voor de volgende stap, loopt hij nog drie taken achter op de rest. Dat is al weken zo.
Het begon drie maanden terug. Toen is bij het high-end productiebedrijf een verandering doorgevoerd in de manier van werken. Er is een ketenproces voor klant-dienstverlening in kaart gebracht. Samen met alle betrokkenen. Het is de bedoeling dat iedereen vanuit deze ketenlogica gaat werken.
Om hier meer gevoel bij te krijgen hebben ze zelfs met z’n allen een estafette-clinic gevolgd bij de lokale atletiekvereniging. Het ging vooral over het stokje doorgeven: hoe werkt dat, waar en hoe dreigt het mis te gaan wat vraagt het goed doorgeven van iedereen? De middag sloeg supergoed aan. Omdat het gezellig was en de metafoor echt heeft geholpen om meer te snappen wat het betekent om vanuit de hele keten te denken.
Ze hebben een tweewekelijks ketenoverleg ingevoerd. Daarin bespreken ze en leren ze samen van wat goed en fout ging; ze werken aan oplossingen en zetten nieuwe experimenten in. Op wat opstart-toestanden na loopt het nu best goed.
Op één kleine bottleneck na. Vriend Georg.
Georg doet niet mee. En dat voelt iedereen.
Zijn taak is te zorgen dat het IT-systeem aansluit op de nieuwe manier van werken. En dus ook aanpassingen doorvoeren zoals besproken in de overleggen. Maar dat gebeurt niet. Omdat het voor hem geen prioriteit heeft. Want ja, hij heeft wel meer te doen. En dus duurt het lang voordat de aanpassingen zijn doorgevoerd. Waardoor de andere leden van het ketenproces niet de vaart kunnen maken die ze eigenlijk willen.
De projectleider van het veranderproces, Femke, heeft al meerdere keren hierover het gesprek gevoerd met hem. Aangegeven wat het effect is van zijn gedrag voor de hele keten. Dat hij het estafettestokje op de grond legt en dat daarmee alles stokt.
Maar zodra Georg maar een snufje van kritiek ervaart, klapt hij volledig dicht. Hij komt niet meer uit zijn woorden en het hele gesprek stagneert alsof de computer vastloopt.
Dus moet Femke creatief zijn en het over een andere boeg gooien. Zal zij haar eigen aanpak moeten veranderen.
En zoals zij weet: als het op de inhoud niet vlot, is er grote kans dat het op de relatie stokt.
Daar gaat ze eerst maar ’s op investeren.
Op een willekeurige dinsdag loopt ze zijn kamer binnen.
Ze had laatst opgevangen dat alles met vinyl zijn hobby is. Een liefhebberij die zij deelt. Dus begint ze over platenspelers, boxen en versterkers. Ze vraagt hem wat hij heeft en wat ze allemaal in hun collectie hebben. Zo ontstaat er een gesprek tussen twee mensen met een gedeelde passie. Een gesprek dat als vanzelf loopt. Georg geeft aan dat hij al jaren op zoek is naar Electric Ladyland van de Jimi Hendrix Experience. Laat Femke die nou net hebben! Ze neemt hem de volgende dag voor hem mee.
Twee dagen later brengt Georg het album weer mee terug voor haar. Met een bedankje voor het lenen. Want hij weet als geen ander wat het vraagt om een kostbaar album uit te lenen.
Kleine momentjes, grote verschuiving.
En zo hebben ze gedurende de week erna af en toe van dit soort momentjes. En worden de gesprekken steeds meer relaxed en ook steeds iets persoonlijker. Menselijker.
Ook in het eerstvolgende ketenoverleg lijkt Georg iets minder gespannen en zoekt hij af en toe contact met Femke en de anderen, waar hij eerder vooral op zijn eigen scherm gericht was. Kortom, er lijkt langzaam een relatie te ontstaan tussen Georg en de andere leden van het team.
Aan het einde van het overleg lopen ze samen naar buiten. Na eerst samen lyrisch te zijn over de fantastische rifjes op een album van Santana, opent Femke een ander onderwerp: ‘Oh ja, en Georg, weet je… zullen we een keertje kijken naar de tijdlijn van de keten? Ik zou het fijn vinden als we dat wat strakker kunnen krijgen samen.’
Heel even schrikt Georg. Dan stemt hij in. ‘Zal ik gelijk even bij je aansluiten? Wil ik daarna wel meer weten over die naald die je laatst hebt gekocht.’
Deze verandering bij Georg kon alleen doordat Femke haar aanpak veranderde.
In het begin pakte ze de relatie met Georg via de formele lijn aan. Hierin voelde ze zich ook geroepen door de andere teamleden: ‘Wil jij dit met hem bespreken…? Wij komen er niet doorheen…’ Dus handelde ze vanuit haar formele rol en macht. Met het effect zoals geschetst.
Tot ze zich bedacht dat ze ergens had gelezen dat leidinggeven 10% inhoud is en 90% relatie. Hoe ze het met Georg aanpakte was eerder 90% inhoud en 10% relatie. Eigenlijk was er geen persoonlijke relatie tussen hen, alleen een formele. Georg kende haar niet, zij kende hem niet en er was geen vertrouwen tussen hen. Hij voelde aan zijn water dat zij vooral de balen van hem had, en daarmee sloot de introverte Georg zich alleen maar meer af. Handig? Nee, maar wel menselijk.
De omdraaiing die Femke maakte kon alleen werken door echt geïnteresseerd te zijn in Georg, en ze oprecht een positieve werkrelatie met hem wilde opbouwen. Als het een gevalletje ‘manipuleren voor gevorderden’ was geweest, zou het effect averechts zijn geweest: meer wantrouwen.
Hiervoor moest Femke vier dingen doen:
- Zichzelf openstellen: een relatie kan alleen ontstaan als mensen zich wederzijds openstellen voor elkaar. Dat geldt dus ook voor werkrelaties. Zolang Femke zich blijft ‘verstoppen’ achter haar formele rol, zal ze nooit een vertrouwensband met Georg kunnen opbouwen.
- Zoeken naar gedeelde verbinding: common ground. Voor elk zaadje is een vruchtbare bodem nodig. Femke verdiepte zich in Georg, waar hij blij van wordt. Dus niet gaan zenden over wat zij allemaal fantastisch vindt, maar waar worden ze beiden blij van. Dat kan een gedeelde hobby zijn, iets in je gezin, vakanties, of je een ochtend -of avondmens bent. Kortom, het maakt niet uit, als het maar gedeeld is en echt is. En dat kan soms even zoeken zijn.
- Het de tijd geven: relatie opbouwen kost tijd. Dat zaadje moet kiemen en groeien. Die 90% gaat dus ook over 90% van de aandacht en de tijd.
- Een zuivere intentie: wil je echt iets opbouwen met die ander, of is de relatie een middel om een ander doel te bereiken? Dat betekent dus ook accepteren dat het misschien geen verschil gaat maken voor de inhoud. En dat een positieve relatie dan nog steeds waardevol is.
Want als we stellen (en dat doen we bij Gewoon aan de slag) dat verandering ontstaat in interactie, dan veronderstelt dit dat er tussen de delen in het systeem relaties zijn waar die interacties ‘overheen’ kunnen lopen.
Als die relaties er niet zijn, kan er ook geen helpende interactie zijn.
Pushen op de interactie heeft dan geen zin om meer beweging te krijgen. Inzetten op de relatie wel.
Toen Marcel, Merel en Aïsha merkten dat Georg de tijdlijn van de keten volgde en niet zijn eigen, gingen zij zich ook meer openstellen voor hem. Wat vaker waardering uitspreken, want wát hij aan werk oplevert is echt heel goed. Ook gingen ze iets vaker vragen: ‘kan ik voor jou ook koffie meenemen?’. Vrienden zullen ze nooit worden. Maar wel ‘prima collega’s’.
En dat is genoeg.
Lees ook het blog: Waarom kernwaarden nutteloze dingen zijn (en je niet zonder kan) of ‘Papa zet de tent wel even op’ – vijf afspraken om veranderingen van de grond te krijgen (en het gezellig te houden)
