Belevingsonderzoek – rendement & werkwijze

Rendement
Door het lerende karakter van het proces van belevingsonderzoek, komt het goed tot zijn recht in verander- of ontwikkeltrajecten. Bijvoorbeeld bij cultuurverandering.

Het proces is intensief en levert een stevig fundament waarop het aanzienlijk eenvoudiger (door-)bouwen is:

  • De organisatie krijgt gedegen inzicht in de gezamenlijke belevingen; onderliggende patronen, tegen- of juist meewerkende krachten voor verandering.
  • Individuen komen meer te weten over hun eigen beleving en hoe dit onderdeel uitmaakt van het grotere geheel.
  • De bereidheid voor en het vermogen om te gaan met veranderingen, verdere ontwikkeling e.d. wordt verhoogd (weerstand neemt af).
  • Reële oplossingen die in de loop van het onderzoek tot stand komen (geen theorie, vooronderstellingen of aannames, maar de praktijk als basis) en een stevige basis voor een groepsbesluit.
  • Een gezamenlijk vocabulaire voor de huidige en gewenste situatie en een mentale kapstop voor interventies, besluitvoering, organisatieontwikkeling, etc.
  • Hoge betrokkenheid bij de uitkomst en de weg vooruit.

Werkwijze
Stap 1: Het kader stellen
In nauw overleg met de opdrachtgever wordt het ‘raamwerk’ voor het onderzoek opgesteld. Welke onderzoeksonderwerpen moeten de revue passeren, wat zijn relevante ontwikkelingen, wie zijn de te interviewen personen die voldoende het geheel representeren?

Stap 2: Interviews: doorvragen naar beelden, ervaring en wensen
De interviews hebben een semi-open karakter, wat inhoudt dat veel van de inhoud van een gesprek afhangt van waar de aandacht van de geïnterviewde naar uitgaat. Waarbij interviewers de gesprekken zo structuren dat ook de vanzelfsprekende impliciete kennis expliciet wordt gemaakt. De interviews worden opgenomen ten behoeve van het verzamelverslag.

Stap 3: Concept verzamelverslag: Rode Draden in een beeldende/interactieve vorm
De interviewers analyseren de gesprekken en komen tot Rode Draden die als het ware alle individuele belevingen ‘aan elkaar rijgen’ en tot een geheel maken. Dit vormt de basis van de gezamenlijke werkelijkheid, die als het kan in beeldende termen wordt verwoord. Dit beeld wordt gelardeerd met letterlijke uitspraken van geïnterviewden (uiteraard na toestemming).
De resultaten van dit alles worden verwerkt in een presentatievorm die recht doet aan de gelaagdheid van het ontstane beeld; waarin vanuit een totaaloverzicht kan worden ingezoomd op onderdelen voor meer detail en waarin de uitspraken in geluidsfragmenten en evt. aanvullende beelden worden verwerkt. Het beeld geeft aan hoe de huidige situatie wordt beleefd en/of hoe geïnterviewden aankijken tegen de gewenste toekomstige situatie.

Stap 4: Workshops ter toetsing en vervolg
De Rode Draden komen niet vanzelf uit de interviews voort, maar worden door de facilitatoren vanuit een bepaald perspectief aangebracht in het verzamelverslag. Daarom worden de Rode Draden getoetst in een of meer workshops met de geïnterviewden en belangrijkste stakeholders. Tevens wordt in deze workshop(s) de vraag besproken worden wat er, als dit is zoals het is, nodig is om de gewenste situatie te bereiken.

Stap 5: Definitief maken van het verzamelverslag
Naar aanleiding van de workshop(s) wordt het verzamelverslag waar nodig aangepast en aan een ieder ter beschikking gesteld. Afhankelijk van de wensen van de opdrachtgever worden hier ook al vervolgstappen in benoemd (al dan niet voortkomend uit de workshops), kan een advies worden gegeven voor vervolgacties of gaan betrokkenen zelf verder aan de slag met afgesproken acties. Wanneer in een later stadium opnieuw een ‘meetmoment’ wordt ingebouwd, wordt voortgeborduurd op de gezamenlijke beleving zoals die eerder is bepaald.

Weten wat belevingsonderzoek voor je kan betekenen? Neem vrijblijvend contact met ons op.